Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр 2025 сыл сэтинньи 18 күнүттэн дьиэ кыыллара булгуччу регистрациялаах буолуохтаахтарын туһунан сокуон үлэлиир. Бу сокуон хаһаайыттар эппиэтинэстэрин үрдэтиигэ, бэйдиэ сылдьар кыыллар ахсааннарын аҕыйатыыга, кыылларга кырыктаах сыһыаны тохтотууга, ону сэргэ кыылтан киһиэхэ сыстар ыарыылары сэрэтиигэ туһуланар.
Дьиэ кыылын регистрациялыырга, бастакытынан, кыыл маркировкаланар. Хаһаайын маркировканы – тирии анныгар угуллар микрочибы эбэтэр бирканы – бэйэтэ талар. Тэрил туруоруллубутун кэнниттэн кыылга идентификационнай нүөмэр бэриллэр. Иккиһинэн, биир кэлим электроннай базаҕа кыыл туһунан информация (боруодата, өҥө-дьүһүнэ, аата, вакцинацията), хаһаайын аата, кинини кытта сибээстэһэр дааннайдар уонна идентификационнай нүөмэр киллэриллэллэр. Хаһаайын бэйэтин баҕатынан иитэр кыылын хаартыскатын уонна төрүт докумуонун (родословная) киллэриэн сөп.
Дьиэ кыылын кэмигэр регистрациялааһын –сокуон ирдэбилин толоруу эрэ буолбакка, дьиэ кыылыгар уонна дьоҥҥо-сэргэҕэ кыһамньы бэлиэтэ.
Оттон сүрүн быраабылалары кэһии иһин дьиэ кыыллаах хаһаайын Саха Өрөспүүбүлүкэтин Административнай кодексын 5.4 ыстатыйатынан административнай эппиэккэ тардыллар. Манна административнай ыстараап кээмэйэ 2000-тан 3000 солкуобайга диэри көрүллэр. Дьиэ кыыла киһи олоҕор эбэтэр баайга-дуолга хоромньуну оҥордоҕуна, хаһаайына Россия Федерациятын Административнай кодексын 5.52 ыстатыйатын 3-с чааһынан 10 000 солкуобайтан 30 000 солкуобайга диэри ыстарааптаныан сөп. Кыылы регистрациялыыртан куотунуу иһин хаһаайыттар Саха Өрөспүүбүлүкэтин Административнай кодексын 5.3 ыстатыйатынан административнай эппиэккэ тардылаллар уонна 3000-тан 5000 солкуобайга диэри ыстараап төлүүллэр.
Убаастабыллаах биир дойдулаахтарбыт! Дьиэ кыылын иитэр буоллаххытына, эппиэтинэстээхтик сыһыаннаһыахтааххытын умнумаҥ.
Акулина Бурнашева, Уус Алданнааҕы старшай государственнай инспектор