Кыһыммыт кэлэн, техника гаражка турар кэмнэрэ кэллэ. Быйылгы сылга элбэх гараж баһаарга эмсэҕэлээбитинэн, улуустааҕы 34-с №дээх баһаары утары үлэ инструктора Саргылаана-Авилина Атласовалыын гаражка баһаартан сэрэхтээх буолууга сэрэтэр үлэлэр туһунан кэпсэттибит.
– Ааспыт сылга уонна быйыл улууспутугар хас гараж умайда, хас техника эмсэҕэлээтэ?
– Былырыын биир гараж уокка былдьаммыта, үс техника умайбыта, биир техника эмсэҕэлээбитэ. Оттон быйыл алта гараж баһаарга умайда.
– Гаражка ордук ханнык миэстэҕэ баһаар тахсарый?
– Үгүс баһаар гараж иһиттэн буолар.
– Баһаар сүрүн биричиинэтэ үксүн туох буоларый?
– Аһаҕас уоту сэрэҕэ суох туттууттан, оһох турбатын тахсыыта ирдэбилгэ эппиэттээбэтиттэн, уот ситимин эргэриититтэн, электрическэй прибортан, оһох баһаарынай ирдэбилгэ эппиэттээбэтиттэн, оһох тулатыгар бөҕү-сыыһы мунньууттан, оһоҕу истиэнэҕэ ыкса чугас туруорууттан баһаар тахсар.
– Кыһын гарааһы ититэргэ саамай куттала суох туох баарый?
– Оттуллар оһох собуокка оҥоһуллубут, анал сертификаттаах буолуохтаах.
Арыынан барар (маслянай) радиатордар, конвектордар, керамическай «Никатэн» панель, терморегулятора үчүгэй буолуохтаах.
– Нэһилиэнньэҕэ сэрэтэр үлэ хайдах ыытылларый?
– Социальнай ситимнэринэн, хаһыатынан, ыалларынан сылдьан сэрэтэр үлэни ыытабыт, листовкалары тарҕатабыт, тэрилтэлэринэн сылдьан баһаартан сэрэтэр үлэни ыытабыт.
– Холобур, сэрэхтээх, эппиэтинэстээх киһи гараж туттан баран, баһаартан төһө харысхаллааҕын кимиэхэ эмэ көрдөрүөн, бэрэбиэркэлэтиэн сөп дуо?
– Гараж туттар киһи баһаарынай сулууспа үлэһиттэриттэн ыйыталаһыахтаах, сүбэ ылар бырааптаах.
– Арай, гаражка баһаар тахсар түгэнигэр хаһаайын бэйэтэ тугу гыныахтааҕый?
– Баһаар буолар түгэнигэр гараж иһигэр уоту умуруорар тэриллэринэн (огнетушитель, кумах, кошма таҥас) умуруоруохтаах, баһаар улаата илигинэ баһаарынай сулууспаҕа эрийэн биллэриэхтээх, ханнык аадырыска туох умайан эрэрин чуолкайдык быһаарыахтаах.
– Гараһа умайбыт киһи ыстарааптанар дуо?
– Сокуону кэспит буоллаҕына, ыстарааптанар. Гражданнарга ыстараап кээмэйэ 5 тыһыынчаттан саҕаланар.
– Гаражка баһаартан сэрэхтээх буоларга тугу сүбэлиэҥ этэй?
– Уот ситимэ нагрузканы тулуйар буолуохтаах, кабель канал иһинэн барыахтаах, кэмиттэн кэмигэр көрөн уларытыллыахтаах. Холбоһуктар анал зажимынан эрийиллиэхтээхтэр.
Аһаҕас уоту гараж иһигэр туттуллуо суохтаах. Паяльнай лампа, чүмэчи, испиискэ, сыбаарка үлэтэ көҥүллэммэт. Розетка прибор кыамтатын уйар буолуохтаах (16А) уонна розетка, выключатель кэннэ умайбат олохтоох буолара ирдэниллэр. Лампа эстэр түгэнигэр фитилэ умайар эттиккэ түһэн, баһаары оҥорботун туһугар, электрическэй лампа сабыылаах плафоннаах буолуохтаах.
Керосинынан, бензининэн, солярканан техника саппаас чааһын сууйар, кыраасканан сотор, аккумуляторы ииттэрэр көҥүллэммэт. Гараж иһигэр 20 л бензин, 5 л арыы эрэ хаһааныллыахтаах, онтон үрдүө суохтаах.
Оттуллар оһох сертификаттаах, собуот оҥорбут оһоҕо туһаныллыахтаах. Оһох ааннаах өттө уонна күүскэ итийэр эркинэ умайар эттиктэн 1м 25 см тэйиччи, оттон истиэнэ умайбат матырыйаалынан бүрүөһүннээх буоллаҕына, оһох кэлин өттө истиэнэттэн 50 см тэйиччи туруон сөп (СП 7.13130). Турба тахсыыта эргиччи 38х38 см. кирпииччэнэн эргитиллэн тахсыахтаах уонна умайбат матырыйаалынан урут мас сууланыахтаах, эбэтэр 50х50 см көннөрү кирпииччэнэн тахсыахтаах. Оһох турбата күһүн оттук саҕаланыыта тэбэнэн ыраастаныллыахтаах. Оһох иннигэр кыым түһэн муостаны умаппатын туһугар 50х70 см иэннээх тимир ылтаһын баара ирдэниллэр.
Электрическэй прибору, телефон сэрээттиир боруобатын холбоон баран көрүүтэ суох хаалларыы эмиэ баһаар төрдө буолуон сөп. Переноска лампа заводской эрэ буоллаҕына туттуллуохтаах.
Гараж тулатыгар умайар эттик, хаппыт от кэмиттэн-кэмигэр ыраастаныллыахтаах. Мас ыскаап оннугар тимир ыскаап буолуохтаах. Гараж иһигэр өр сүүрбэккэ турар техника аккумулятортан уота арахсыахтаах.
Улууспут олохтоохторо! Гаражка баһаар буолбатын туһугар бары ирдэбили тутуһаргытыгар. Өскөтүн баһаар буолар түгэнигэр баһаарынай сулууспа нүөмэригэр эрийэн тиийэргитигэр: 01, 101
Мария Аргунова
Хаартыска ИИ көмөтүнэн оҥоһулунна